Kwas foliowy – dlaczego jest ważny w ciąży

Kwas foliowy rekomendowany jest wszystkim kobietom planującym ciążę, paniom przy nadziei oraz karmiącym piersią. Jest tak ważny ze względu na kilka właściwości.

Co to za właściwości? Dlaczego jest taki istotny dla kobiety planującej lub już będącej w ciąży? Dowiesz się poniżej.

Kwas foliowy – funkcje

Kwas foliowy, to inaczej witamina B9, witamina B11, witamina M, folacyna, folian, kwas pteroiloglutaminowy. Znajduje się w warzywach liściowych takich jak: szpinak, sałata, kapusta, brukselka, ale także brokuł i kalafior. W mniejszych ilościach kwas foliowy występuje w pomidorach, grochu, fasoli, soczewicy, orzechach, soi, żółtku jaja, buraku, pszenicy, pomarańczach, awokado. Niestety nie lubi wysokich temperatur, a zbyt długie przechowywanie, powoduje utlenienie kwasu foliowego, co skutkuje gorszą przyswajalnością.

Właściwości kwasu foliowego

Kwas foliowy reguluje wzrost i funkcjonowanie komórek. Wpływa na układ nerwowy, w tym na produkcje serotoniny i noradrenaliny. Serotonina związana jest z naszym dobrym samopoczuciem. Pomaga łagodzić stres oraz poprawia jakość snu. Z kolei noradrenalina pobudza do działania. Kwas foliowy polepsza także funkcjonowanie układu trawiennego (bierze udział w tworzeniu soku żołądkowego, wspomaga pracę jelit, żołądka i wątroby), pobudza procesy krwiotwórcze, chroni organizm przed nowotworami (ten aspekt wciąż jest tematem badań). Bywa stosowany, jako element leczenia anemii. Bierze także udział w przekazywaniu cech dziedzicznych komórek do płodu. Ma też dobry wpływ na rozwój wagi i wzrostu noworodków. U mężczyzn wpływa na liczbę produkowanych plemników.

Kwas foliowy a ciąża

Kwas foliowy zaleca się suplementować 0,4mg kwasu foliowego/dzień nie tylko w czasie ciąży (przede wszystkim na samym jej początku), ale także na kilka miesięcy przed planowanym zajściem w ciążę. Dlaczego jest to takie ważne? Kwas foliowy zapobiega uszkodzeniom i wadom cewy nerwowej u płodu. Cewa nerwowa tworzy się na samym początku ciąży, miedzy 2. a 4. tygodniem. Jest tak ważna, ponieważ z niej wykształca się mózg i rdzeń kręgowy dziecka. Brak odpowiedniej ilości kwasu foliowego w organizmie matki, może prowadzić do zaburzeń rozwoju tej cewy i w konsekwencji do poważnych chorób płodu (czytaj akapit niżej).

Na niedobór kwasu foliowego w organizmie wpływa np. stosowanie leków, które wpływają na przyswajalność kwasu foliowego przez organizm, także nadczynność tarczycy, choroby miąższu wątroby, nowotwory, a także ciąża. Nie bez znaczenia jest także palenie papierosów, picie alkoholu, stosowanie antykoncepcji hormonalnej, zażywanie leków przeciwpadaczkowych, opalanie się lub korzystanie z solarium. Szczególnie narażone na niedobór kwasu foliowego są niemowlęta (przede wszystkim te, które urodziły się przedwcześnie), osoby w podeszłym wieku oraz w okresie dojrzewania. Niedobór kwasu foliowego objawia się anemią, zaburzeniami wzrostu u dzieci i młodzieży, lęki i depresja, problemy ze snem, bóle głowy, zwiększenie ryzyka choroby wieńcowej, miażdżyca i wiele innych.

Nadmiar kwasu foliowego nie jest szkodliwy, niemniej zdarzają się przypadki złej tolerancji witaminy B9.

Kwas foliowy a choroby cewy nerwowej

Suplementacja kwasem foliowym w ciąży redukuje prawdopodobieństwo wystąpienia wielu poważnych chorób, takich chorób jak: bezmózgowie, rozszczepienie kręgosłupa, przepuklina mózgowa. Bezmózgowie, polega na niewykształceniu mózgu pomimo prawidłowego rozwoju pozostałych narządów. Dziecko rodzi się martwe lub umiera po urodzeniu. Rozszczep kręgosłupa, to choroba wymagające interwencji chirurgicznej w pierwszych dniach życia dziecka. Najczęściej kończy się inwalidztwem (np. paraliż nóg), często towarzyszy mu wodogłowie, a u około 30% dzieci urodzonych z rozszczepieniem kręgosłupa, pojawiają się upośledzenia o różnym stopniu intensywności. Przepuklina mózgowa, to wada charakteryzująca się “wypadnięciem” opon mózgowych lub elementów mózgowia, z powodu luki w strukturach kostnych czaszki. Najczęściej pojawia się na potylicy. Chorobie towarzyszy często wodogłowie, upośledzenie umysłowe i zaburzenia ruchowe.

Kwas foliowy – podsumowanie

Kwas foliowy powinien się znaleźć w diecie każdego, nie tylko pań planujących ciążę i będących przy nadziei. Chcąc dostarczyć organizmowi witaminy B9 z pożywienia, należy pamiętać, by nie przechowywać zbyt długo świeżych produktów, ponieważ bardzo szybko go tracą.

Share: